Dzisiejsze dzieci szybko zaczynają interesować się światem mediów. Obsługa DVD czy komputera nie jest obca dzieciom 3-4- letnim. Czasem nasze pociechy wprawiają w zakłopotanie swoich dziadków. A niekiedy są w stanie ich nawet uczyć! Rodzi się zatem pytanie: Jak nauczyć nasze dziecko bezpiecznego korzystania z komputera? Można, a nawet należy kształtować w małych dzieciach odpowiednie nawyki i umiejętności. Należy wtedy określić konkretne zasady regulujące kontakt dziecka z komputerem.

1. UREGULOWANY CZAS – dziecku 3-4-letniemu wystarczy około 15 minut korzystania z komputera w ciągu dnia 3 razy w tygodniu. 5-6- latkowi można ten czas stopniowo wydłużyć do 1 godziny dziennie, 3 razy w tygodniu.

2. KONTAKT ZE ŚWIATEM RZECZYWISTYM – należy pamiętać, że oprócz świata wirtuanego dziecko musi uczestniczyć w świecie realnym. Dziecko musi mieć możliwość kontaktu z rówieśnikami – zaproś jego kolegów/koleżanki do domu, idźcie odwiedzić jego rówieśników. Pobaw się razem z dzieckiem na świeżym powietrzu, pokaż mu zabawy ze swojego dzieciństwa. Zatrważający jest fakt, że mimo, że są dzieci w przedszkolach, szkołach… to nie ma ich na placach zabaw! Nie mówię tu o takich maluszkach, które bujają sie na huśtawkach czy zjeżdżają ze zjeżdżalni. Myślę raczej o dzieciach starszych, które mogłyby bawić się z rówieśnikami, a tego nie robią. Kiedyś wystarczyło, że jedno dziecko wyciągnęło koc na dwór, zaraz wszyscy przynosili swoje i zaczynało sie tworzenie, robiliśmy albo pikniki, albo owijaliśmy tymi kocami drabinki tworząc rakiety i inne takie rzeczy, albo po prostu ciągaliśmy sie tymi kocami po trawie. Zachęćmy więc swoje dzieci do twórczej aktywności, nauczmy je, że można wspaniale bawić sie z rówieśnikami, i że jest to o wiele lepsze aniżeli siedzenie w domu przed komputerem. A jak się wtedy rozwijają zdolności społeczne naszych dzieci! Uwieżcie – dziewczynka chętnie poskacze z mamą w gumę, skakankę czy linkę. Bądźcie pewni, że i inne „królewny” chętnie sie do was dołączą. Chłopcy uwielbiają grać w piłkę. Tutaj tatusiowie mają ogromne pole do popisów, ucząc tym samym swoich synów „zrywów” i „kiwania” 😉 Ponadto niech dzieci bawią się w berka, gonito, szukanie, dwa ognie. A co powiecie na wspólny spacer, wycieczkę rowerową, jazdę na rolkach, a zimą saneczki i łyżwy? Wasza pociecha będzie w siódmym niebie mogąc pochwalić się w przedszkolu tak spędzanym z wami czasem.

3. GRY EDUKACYJNE – chyba nie ma nic gorszego jak ślepe podążanie za modą i tym co dziecko chce. Wybierając gry komputerowe dla swojego dziecka poczytaj na forach, popytaj i przeanalizuj, czy wymarzona gra twojego dziecka jest godna uwagi. Zastanów się, czy jeśli twoje dziecko ma już ten czas 3 razy w tygodniu, to czy warto aby zmarnował go na „strzelanki” i inne mało wartościowe gry? Naprawdę warto dziecku podsunąć inne propozycje, zachęcić, wspólnie z nim przeanalizować wszystkie za i przeciw. Każdy rodzic chce mieć inteligentne dziecko – zadbajmy więc o to i wybierajmy mądrze gry. Niech rozwijają nasze dziecko. Nie zawsze także znana marka daje gwarancję sukcesu w wyborze. Zdziwiłam się słownictwem mojego bratanka grającego w grę na stronie LEGO. „Zabiję cię” to były naprawdę mocne słowa w ustach dziecka 5-letniego. To samo można odnieść do oglądanych przez dzieci bajek. To czym dzieci żyją, co oglądają, w co grają w domach ujawnia sie w ich zabawach swobodnych w przedszkolu. Nie bagatelizujmy tego problemu, bowiem w zabawie dzieci odzwierciedlają wizję świata, kreują go w oparciu o wartości jakie uda im się zaczerpnąć z obserwacji tego świata. Wyciągnijmy sami wnioski jakie wartości ukształtują się w dziecku, które bezustannie ogląda bajki lub gra w gry z przemocą.

4. KONTROLUJ CZAS DZIECKA – naucz swoje dziecko w jaki sposób można spędzać czas bez komputera i telewizji. Zobacz w czym twoje dziecko się wyróżnia. Może malarstwo, muzyka, sport? Rozwincie te pasje, być może już za kilka lat usłyszymy, że wasze dziecko jest geniuszem w tej dziedzinie…

5. PRZEMOC Z NAGRODĄ? – pamiętaj, że najbardziej szkodliwy wpływ na dzieci mają sceny, w których osoba stosująca przemoc jest nagradzana. Twoje dziecko jast postacią, która zabija i dostaje za to ekstra punkty? Przypatrz się uważnie z czym obcuje na co dzień twoje dziecko!

6. PORA NA KOMPUTER – wybierz porę korzystania z komputera, dobrze by było, gdyby to była stała godzina i stałe – wybrane 3 dni (możecie zaznaczyć je np. na kalendarzu). Wyznacz dziecku limit czasowy. Jesli dziecko nie umie korzystać z zegarka nastwacie minutnik. Nie trzeba pędzić po niego do sklepu, może macie wbudowany w kuchence albo ustawcie budzik na telefonie komórkowym.

7. KONTROLA – jesli to tylko możliwe bądź przy dziecku, gdy korzysta z komputera, albo chociaż monitoruj, co konkretnie robi. Szczególną troską otoczcie dzieci starsze, umiejące czytać i pisać. Należy wtedy rozmawiać z dzieckiem o tym co można znaleźć w sieci (jeśli dziecko zaczyna „serfować”). Dziecko musi być świadome tego, że nie zawsze po drugiej stronie musi siedzieć jego rówieśnik, nawet jeśli o tym zapewnia i usilnie zabiega o spotkanie. Uwrażliwcie dzieci, że wszystkie podejrzane zwroty, namawianie dziecka do robienia rzeczy w tajemnicy przed rodzicami, jest złe. Tak rozmawiajcie ze swoim dzieckiem, by zawsze miało odwagę do was przyjść i bez obawy porozmawiać. W żadnym wypadku nie obwiniajcie dziecka i nie straszcie karami! Zastraszone dziecko nie podzieli się z wami swoimi obawami. Wiedz również, że to nie wina twojego dziecka, że weszło na taką a nie inną stronę. Czasem można sie znaleźć na takiej stronie przez kliknięcie na jakiś niewinnie wygladający link. Być może nieraz dziecko nawet wejdzie z „premedytacją”, z czystej ciekawości. Nie krytykujcie wtedy, tylko rozmawiajcie i uwrażliwiajcie.

8. OCENA – wspólnie z dzieckiem oceńcie to, z czego dziecko korzysta. Dziecku niekiedy trudno dokonać oceny samodzielnie. Rozmawiajcie, rozmawiajcie, rozmawiajcie.

9. KOMPUTER NAGRODĄ? – nie używaj komputera jako „opiekunki” dla dziecka (pograj sobie, a ja popracuję), nie używaj go także jako formy przekupstwa czy nagrody!

10. JEDZENIE – w czasie korzystania z komputera dziecko nie powinno podjadać. I nie chodzi tu bynajmniej o kontrolę nad czystością klawiatury! Chodzi o kształtowanie odpowiednich nawyków. Teraz mamy możliwość kontroli czasu spędzanego przed komputerem. Może nawet 15 minutowe podjadanie paluszków czy nawet marchewki nie byłoby straszną zbrodnią. Jednakże ten nawyk w dziecku zostanie. I za parę lat samo bedzie dozować sobie czas oraz przynosić przekąski, na które ma ochotę.

11. GRANICE – wytłumacz dziecku, że korzystanie z komputera ma swoje granice. Nie bój się tych granic dziecku wyznaczać! Jeśli nie nauczysz swojego dziecka wyznaczania granic, w przyszłości ono samo nie będzie umiało sobie ich określać. Będzie chłonęło wszystko z wszystkich stron jakie napotka. O skutkach takiego podejścia nie trzeba chyba nikomu pisać.

12. DAJ DOBRY PRZYKŁAD – komputer i telewizja nie może zastąpić ciebie! Baw sie z dzieckiem, czytaj mu książki, opowiadaj bajki, wspólnie gotujcie, malujcie czy śpiewajcie albo tańczcie. Pokaż też dziecku, że dla ciebie ono jest najważniejsze. Zastanów się także jak widzi cię twoje dziecko – jeśli ciągle masz na kolanach laptopa, albo w domu bez ustanku włączone masz wiadomości czy seriale to pomyśl jaki obraz śiwata przedstawiasz swojemu dziecku.

Dzieciństwo naszych dzieci mija bardzo szybko, nim się obejrzymy pójdą do szkoły podstawowej, potem gimnazjum, liceum i wyfruną z domu. Nigdy więcej, to znaczy w późniejszym wieku naszego dziecka nie będziemy mieli okazji do wspólnego pobaraszkowania na podłodze, powygłupiania się, gilgania do utraty tchu, wspólnego wznoszenia niesamowicie wysokich budowli (czasem z dzieckiem na baranach 😀 ), po prostu wspólnej zabawy. Warto zatem odłożyć komuter, wyłączyć telewizor i zejść do „parteru”. Niech nasze dziecko, które jest wyjątkowe, ma wyjątkowe wspomnienia z dzieciństwa. Niech czuje sie najważniejsze na świecie – a będzie takie, gdy zobaczy, że dla jego rodziców nie ma nic cenniejszego jak zabawa z nim.

 

Agnieszka Graj